Topuk Ağrısı (Plantar Fasciitis)

Topuk ağrısı çoğunlukla topuk dikeni ortaya çıktığında, bazen “topuk dikeni sendromu” olarak adlandırılan ‘plantar fasciitis’ ten kaynaklanır. Topuk ağrısı; baskı kırıkları, tendinit, artirit, sinir iritasyonu ya da nadiren kist gibi sebeplerden kaynaklanabilir. Birçok potansiyel sebebin olması nedeniyle topuk ağrısının doğru teşhisi önemlidir. Cerrah bütün olasılıkları eleyebilir ve topuk ağrısının kaynağına karar verir.

Topuk Ağrısı

PLANTAR FASCIITIS NEDİR?

Plantar fasciitis, topuktan parmağa kadar yayılan doku kümesinin (plantar fascia) iltihabıdır. Bu durumda, bağ doku önce tahriş olur daha sonra iltihaplanır ve topuk ağrısıyla sonuçlanır.

NEDENLERİ

Plantar fasciitis’in en yaygın nedeni ayağın kusurlu yapısıdır. Örneğin ayak kemeriyle problemi olanlar, yüksek kemerli ya da düz tabanlılar plantar fasciitis geliştirmeye daha yatkındır.

Mokasen gibi, babet gibi, tabanı sert, düz ve desteksiz ayakkabı giymek ‘plantar fascia’ yı anormal derecede gerer ve Plantar Fasciitis olmasına sebep olur. Bu özellikle kişinin mesleği ayakta uzun Psaatler durmayı gerektirdiğinde daha aşikârdır. Obezite de Plantar Fasciitis’e katkıda bulunabilir.

BELİRTİLERİ

Plantar fasciitis’in belirtileri:

  • Topuğun tabanında ağrı
  • Ayak kemerinde ağrı
  • Çoğunlukla ayağa kalkarken kötüleşen ağrı
  • Aylarca süren ve artan ağrı
  • Plantar fasciitisli insanlar ağrının sabah kalktıklarında ya da uzun süre oturduktan sonra kötüleştiğini tarif ederler. Yürüdükten birkaç dakika sonra ağrı azalır çünkü yürümek bağ dokuyu esnetir. Bazı insanlarda ağrı yatışır ama uzun süre ayakta kalındığında tekrar ortaya çıkar.

    TEŞHİS

    Teşhis etmek için, doktor ayağınızı muayene edip medikal geçmişinizi ele alacaktır. Bu süreç boyunca , cerrah Plantar Fasciitis dışındaki topuk ağrısının olası sebeplerini ortadan kaldırır.

    Ek olarak, röntgen veya diğer görüntüleme şekilleri gibi teşhise yönelik görüntüleme çalışmaları topuk ağrısının farklı türlerini ayırt etmek için kullanılabilir. Bazen plantar fasciitisli hastalarda Topuk Dikeni bulunur. Fakat bu durum çok nadiren ağrının kaynağıdır. Bunlar ortaya çıktığında, durum plantar fasciitis/ topuk dikeni sendromu olarak teşhis edilebilir.

    AMELİYATSIZ TEDAVİ

    Plantar fasciitis’in tedavisi birinci bölümdeki evde başarabileceğiniz stratejilerle başlar.

  • Esneme egzersizleri: Baldır kasını esnetme egzersizleri ağrıyı azaltmaya ve tedaviye yardım eder.
  • Yalınayak yürümekten kaçının: Ayakkabısız yürümek, plantar fascia’nıza gereksiz baskı ve gerginlik yaratır.
  • Buz: Günde birkaç kez 20 dakikalığına topuğunuza buz paketi koymak inflamasyonu azaltmaya yardımcı olur. Topuğunuzla buz arasına ince bir havlu yerleştirin, cildinize direkt uygulamayın.
  • Aktiviteleri sınırlandırın: Aşırı fiziksel aktiviteleri topuğunuzu rahatlatmak için azaltın.
  • Ayakkabı modifikasyonları: İyi kemer desteği olan ve topuğu hafif yüksek destekleyici ayakkabı giymek plantar fascia üzerindeki baskıyı azaltır.
  • Medikasyonlar: Nonsteroidal antiinflammatuar ilaçlar ağrıyı ve inflamasyonu azaltmak için kullanılır.
  • Bir kaç hafta sonra bile ağrınız varsa, size aşağıdaki tedavi yaklaşımlarından bir ya da daha fazlasını ekleyebilecek bir doktora görünün;

  • Destekleme ve bandajlama: Ayakkabıya destek yerleştirmek yürüyüşün etkisini yumuşatır. Bandajlama ayağı desteklemeye yardım eder ve fascia üzerindeki gerginliği azaltır.
  • Ortotik aletler: Ayakkabının içine yerleştirilen yaygın ortotik aletler plantar fasciitis’e neden olan yapısal anormallikleri düzeltmeye yardımcı olur.
  • Enjeksiyon tedavisi: Bazı vakalarda, kortikosteroid enjeksiyonu inflamasyonunu azaltmak ve ağrıyı hafifletmeye yardımcı olmak için kullanılır.
  • Çıkarılabilir yürüyüş ayakkabısı: Ayağın dinlenmesi ve iyileşmesine izin vermek için ayağı birkaç hafta hareketsiz tutacak çıkarılabilir yürüyüş alçısı kullanılır.
  • Gece ateli: Uyurken gece splinti giymek plantar fascianın esnemesini sağlayacaktır.
  • Fizik tedavi: Egzersiz ve diğer fizik tedavi ölçüleri rahatlama sağlamak için kullanılabilir.
  • CERRAHİ MÜDAHELE NE ZAMAN GEREKİR?

    Plantar fasciitisli hastaların çoğu ameliyatsız tedaviye yanıt vermelerine rağmen, az sayıda hasta için ameliyat gerekebilir. Aylar süren ameliyatsız tedaviden sonra, topuk ağrısı devam ederse ameliyat göz önünde bulundurulacaktır. Doktorunuz cerrahi seçenekleri sizinle konuşup hangi yaklaşımın sizin için en iyisi olduğuna karar verecektir.

    UZUN SÜRELİ BAKIM

    Plantar fasciitis için hangi tür tedavi görüyorsanız görün bu durumun altında yatan nedenler hala var olmaya devam edebilir. Bu yüzden, önleyici ölçütlerle devam etmeniz gerekecektir. Destekleyici ayakkabı giymek, esneme hareketleri yapmak ve yaygın ortotik araçlar kullanmak uzun dönem plantar fasciitis tedavisi için başlıca dayanaktır.

    Yukarı